Wymagania dla klas pierwszych do działu CZYNNOŚCI ŻYCIOWE ORGANIZMÓW (fizjologia)

Każdy uczeń powinien:
1. Wymienić czynności życiowe organizmów.
2. Wyjaśnić na czym polega odżywianie.
3. Podać różnicę między odżywianiem autotroficznym a heterotroficznym. Znaczenie fotosyntezy  tutaj
4. Określić miejsce (w komórce) gdzie zachodzi fotosynteza, nazwać substraty i produkty fotosyntezy, wyjaśnić jakie czynniki mają wpływ na intensywność fotosyntezy. Gdzie odbywa się fotosynteza?  tutaj
5. Wyjaśnić czym jest chemosynteza i u jakich organizmów zachodzi.
6. Nazwać związki organiczne, które powstają z glukozy w organizmach roślinnych. Przemiana glukozy w związki organiczne tutaj
7. Wyjaśnić na czym polega trawienie zewnętrzna i wewnętrzne (podręcznik str. 59)
8. Określić w jaki sposób odżywiają się (skąd czerpią substancje odżywcze) pasożyty, saprobionty (saprofagi), symbionty.
 Podział organizmów ze względu na sposób odżywiania  tutaj
Zrób zadania 1, 2 i 3  tutaj
Zrób zadania 1-11  tutaj 
9. Wyjaśnić na czym polega oddychanie (co organizmy uzyskują w wyniku oddychania). tutaj
10. Podać różnicę między oddychaniem tlenowym a fermentacją.(podręcznik str.66 - tabela 10.I)
11. Określić miejsce (w komórce) gdzie zachodzi oddychanie tlenowe i fermentacje (alkoholowa i mlekowa), nazwać substraty i produkty oddychania i każdej z poznanych fermentacji. Co to jest ATP?
12. Podać nazwy organizmów, które mają zdolność przeprowadzania fermentacji alkoholowe oraz mlekowej.
13. Wyjaśnić na czym polega wymiana gazowa oraz podać nazwy narządów wymiany gazowej u roślin i zwierząt.
Zrób zadania 1-4  tutaj
14. Wymienić sposoby rozmnażania się bezpłciowego i podać przykłady odpowiednich organizmów. Sposoby rozmnażania się organizmów  tutaj
15. Wyjaśnić jaką przewagę daje organizmom rozmnażanie płciowe i dlaczego jest korzystne dla gatunku.
16. Wyjaśnić jak zachodzi zapłodnienie (jakie komórki się łączą i co powstaje w wyniku ich połączenia).  Od gamety do zarodka  tutaj
17. Wyjaśnić pojęcia organizmy rozdzielnopłciowe, obojnaki, dzieworództwo (partenogeneza)
18. Określić różnice między rozwojem prostym a złożonym.
Zrób zadania 1-5 tutaj

Terminy testów - klasy pierwsze

1B - 18.10.2016 (wtorek)
1C - 24.10.2016 (poniedziałek)
1D - 17.10.2016 (poniedziałek)

Wymagania na pierwszy test dla klas pierwszych

Co każdy uczeń powinien wiedzieć i umieć:

1. Nazywasz i wskazujesz na rysunku (zdjęciu) części optyczne i mechaniczne mikroskopu świetlnego.patrz tutaj
2. Obliczasz powiększenie mikroskopu jakie można uzyskać mając dane o powiększeniu okulara i obiektywu.
3. Wyjaśniasz czym różni się obraz widziany pod mikroskopem od rzeczywistego obiektu.
4. Wymieniasz etapy doświadczenia. Formułujesz odpowiedni problem badawczy, hipotezę i wniosek.
5. Opisujesz reakcję płynu Lugola ze skrobią.
6. Podajesz funkcję: ściany komórkowej, błony komórkowej, cytoplazmy, jądra komórkowego, mitochondrium, chloroplastu, siateczki śródplazmatycznej gładkiej i szorstkiej, aparatu Golgiego, wakuoli. Rozpoznajesz podane organelle na rysunkach.
7. Porównujesz budowę komórek roślinnej, zwierzęcej i grzyba. patrz tutaj
Wyjaśniasz jak zbudowane mogą być komórki protistów.
8. Wymieniasz królestwa istot żywych i krótko charakteryzujesz organizmy należące do każdego z nich.patrz tutaj
9. Wyjaśniasz różnicę między systemem klasyfikacyjnym naturalnym i sztucznym.
10. Podajesz nazwisko autora i założenia podwójnego nazewnictwa gatunków.patrz tutaj
11. Podajesz w odpowiedniej kolejności jednostki taksonomiczne stosowane w botanice i w zoologii.patrz tutaj

Zadania dotyczące doświadczeń biologicznych:
Spróbuj zrobić
zadanie 2 tutaj
zadanie 1 tutaj
zadanie 1 tutaj
zadanie 1 tutaj

Warto zwrócić uwagę na zadania 
zadanie 4 tutaj
zadania 1, 2, 3, 4, 5 tutaj
zadania 1,2, 3, 4, 5, 6 tutaj
zadania 2, 3 tutaj
zadanie 1 tutaj 

Porównanie stawonogów

Zestawienie najważniejszych cech stawonogów znajdziesz tutaj
http://mbbiol.blogspot.com/2016/02/porownanie-stawonogow.html

Wymagania do działu BEZKRĘGOWCE

1. Podajesz definicję tkanki.
2. Wymieniasz rodzaje tkanek zwierzęcych. Rozpoznajesz opisaną tkankę zwierzęcą (LUB RYSUNEK PRZEDSTAWIAJĄCY TKANKĘ)
3. Podajesz cechy gąbek odróżniające je od pozostałych zwierząt
4. Nazywasz warstwy ciała parzydełkowców.
5. Wyjaśniasz rolę parzydełek, jamy chłonąco-trawiącej.  
6. Określasz formy życiowe parzydełkowców, ich kształt i tryb życia.
7. Rozpoznajesz zwierzęta o symetrii promienistej i dwubocznej.
8. Podajesz charakterystyczne cechy budowy i środowisko życia wypławka i tasiemca
9. Wymieniasz przystosowania tasiemca do pasożytnictwa i wyjaśniasz ich znaczenie
10. Podajesz żywicieli pośrednich i ostatecznych tasiemca uzbrojonego i nieuzbrojonego
11. Porównujesz budowę nicieni i płazińców.
12. Wyjaśniasz jak można stać się żywicielem: owsika, glisty i włosienia
13. Podajesz charakterystyczne cechy budowy pierścienic (segmenty, układy krwionośny, nerwowy i wydalniczy)
14. Wykazujesz przystosowania pijawek do pasożytnictwa
15. Podajesz charakterystyczne cechy stawonogów
16. Rozpoznajesz pajęczaki, owady i skorupiaki po budowie zewnętrznej.
17. Wymieniasz narządy wymiany gazowej każdej grupy stawonogów
18. Wymieniasz etapy przeobrażenia zupełnego i niezupełnego (znasz odpowiednie owady, które przechodzą taki rozwój)
19. Wymieniasz części ciała małży , ślimaków i głowonogów.
20. Podajesz środowisko życia, narządy wymiany gazowej u poszczególnych grup mięczaków

Upewnij się czy rozumiesz pojęcia:

A)    chityna

B)     regeneracja

C)    wzrost skokowy

D)    linienie

E)     czerw

F)     wachlarz (u raka)

G)    szczękoczułki i nogogłaszczki

H)    tchawki

I)      dymorfizm płciowy

J)      gruczoły przędne

K)     oczka proste i złożone

L)     żywiciel pośredni i ostateczny

M)   siodełko (dżdżownicy)

Sprawdź do jakiej grupy zaliczysz:

a)     świerzbowca

b)     kosarza

c)      muchę

d)     korala szlachetnego

Bezkręgowce - zebrane informacje

Nazwa grupy	Charakterystyczne cechy budowy zewnętrznej	Charakterystyczne cechy budowy wewnętrznej	Sposób wymiany gazowej i rozmnażania	Środowisko (tryb) życia
Parzydełkowce	promienista symetria ciała posiadają parzydełka na czułkach występują w postaci osiadłego polipa lub pływającej meduzy; polipy mogą żyć w koloniach	ciało zbudowane z 2 warstw komórek : zewnętrznej ektodermy i wewnętrznej endodermy spojonych galaretowatą mezogleą trawienie zachodzi w jamie chłonąco-trawiącej (gastralnej)	Wymiana gazowa: całą powierzchnią ciała Rozmnażanie: pączkowanie, podział lub płciowo	Wody (głównie słone)
Płazińce	dwuboczna symetria ciała ciało spłaszczone, może być podzielone na człony jako przystosowanie do życia pasożytniczego -przyssawki i haczyki na główce tasiemca	u pasożytów brak układu pokarmowego (pokarm wchłaniany całą powierzchnią ciała z jelita żywiciela) u form wolnożyjących rozgałęzione jelito bez otworu odbytowego ciało wypełnione parenchymą (luźno ułożone komórki)	Oddychanie: beztlenowe u pasożytów Rozmnażanie: płciowe (obojnaki produkujące bardzo dużo jaj)	Wodne (nieliczne), większość to pasożyty
Nicienie	ciało wydłużone, obłe (okrągłe na przekroju poprzecznym) oskórek na powierzchni ciała widoczne wyraźne różnice w kształcie ciała samca i samicy (dymorfizm płciowy)	po raz pierwszy pojawia się układ pokarmowy z otworem gębowym i odbytowym ciało wypełnione płynem pod ciśnieniem – szkielet hydrauliczny	Wymiana gazowa : całą powierzchnią ciała Rozmnażanie: jajorodność, (rozdzielnopłciowe)	Pasożyty roślin i zwierząt
Pierścienice	ciało wydłużone, obłe, zbudowane z pierścieni (segmentów) często na każdym segmencie występują szczecinki ułatwiające przemieszczanie się	układ pokarmowy w postaci rurki (z otworem gębowym i odbytowym) zróżnicowany na odcinki układ krwionośny zamknięty	Wymiana gazowa : całą powierzchnią ciała Rozmnażanie: jajorodność, (obojnaki)	Wody słone i słodkie, gleba
STAWONOGI Owady	ciało pokryte chitynowym oskórkiem – szkielet zewnętrzny ciało składa się z : głowy, tułowia i odwłoka na tułowiu 3 pary odnóży krocznych, mogą być skrzydła (1-2 par) na głowie czułki (1 para), oczy złożone i aparat gębowy	układ nerwowy skoncentrowany po stronie brzusznej układ krwionośny otwarty z sercem po stronie grzbietowej krew nie przenosi tlenu (tylko substancje odżywcze)	Wymiana gazowa: tchawki Rozmnażanie: jajorodność (rozdzielnopłciowe) Rozwój złożony z poczwarką lub bez	Głównie lądowe, larwy mogą żyć we wszystkich środowiskach (oprócz wód słonych)
STAWONOGI Skorupiaki	ciało pokryte chitynowym oskórkiem wysycanym solami wapnia (pancerzem) – szkielet zewnętrzny ciało składa się z : głowotułowia i odwłoka na głowotułowiu 5 par odnóży krocznych, czułki (2 pary), oczy oraz odnóża gębowe	układ nerwowy skoncentrowany po stronie brzusznej układ krwionośny otwarty z sercem po stronie grzbietowej 3.    krew przenosi do komórek tlen i substancje odżywcze	Wymiana gazowa: skrzela Rozmnażanie: jajorodność (rozdzielnopłciowe)	Wodne
STAWONOGI Pajęczaki	ciało pokryte chitynowym oskórkiem  – szkielet zewnętrzny ciało składa się z : głowotułowia i odwłoka na głowotułowiu odnóża gębowe (szczękoczułki i nogogłaszczki), 4 pary odnóży krocznych	układ nerwowy skoncentrowany po stronie brzusznej układ krwionośny otwarty z sercem po stronie grzbietowej 3.    krew przenosi do komórek tlen i substancje odżywcze	Wymiana gazowa: płuca książkowe (płucotchawki) Rozmnażanie: jajorodność (rozdzielnopłciowe)	Lądowe, sporadycznie wodne
Mięczaki	ciało miękkie, składa się z głowy, nogi i worka trzewiowego (lub nogi i worka trzewiowego albo głowy, worka trzewiowego i ramion) występuje wapienna muszla (prawie zawsze)	otwarty układ krwionośny krew przenosi tlen i substancje odżywcze	Wymiana gazowa: jama płaszczowa (w której znajduje się płuco) lub skrzela Rozmnażanie: jajorodność	Wodne rzadko lądowe

Zasady pracy i oceniania

W roku szkolnym 2016/2017 obowiązują te same zasady oceniania co w latach poprzednich. Ponieważ LIBRUS jest dostępny bez opłat, każdy uczeń i rodzic może monitorować oceny. Średnia semestralna (lub roczna ) jest podawana po przeliczeniu z uwzględnieniem wagi ocen cząstkowych.